Нэр: Цацагт бэрээмэг
Шинжлэх ухааны нэр: Arnebia fimbriata Maxim.
Ургамлын овог: Хөхлөг цэцэгтний овог
Цацагт бэрээмэг нь хуурай цөл, цөлөрхөг хээрийн бүсэд ургадаг жижиг олон наст цэцэгт ургамал юм. Энэ ургамал нь Монгол орон болон Хятадын хойд хэсгийн хуурай бүс нутгуудад тохиолддог.
Цацагт бэрээмэг нь үсэрхэг иш, навчтай ургамлын бүлэгт хамаардаг. Энэ ургамлын хамгийн тод шинж нь иш, навч нь өтгөн саарал цагаан үсээр бүрхэгдсэн байдаг явдал юм. Иймээс ургамал бүхэлдээ цайвар, сааралдуу, ноосорхог мэт харагддаг.
Энэ ургамал нь намхан ургадаг. Ихэвчлэн олон богино, салаалсан иштэй байдаг. Ишний гадаргуу дээрх өтгөн үс нь говийн халуун, хуурай салхи, хүчтэй нарнаас хамгаалахад тусалдаг.
Навч нь жижиг, нарийн, энгийн хэлбэртэй. Навч нь ишний дагуу байрладаг бөгөөд мөн сааралдуу үсээр бүрхэгдсэн байдаг. Жижиг навч, үсэрхэг гадаргуу нь усны алдагдлыг багасгаж, хуурай орчинд амьдрахад дэмжлэг болдог.
Цэцэг нь жижиг бөгөөд ишний дээд хэсэгт бөөгнөрөн байрладаг. Цэцгийн өнгө нь ихэвчлэн цайвар хөх ягаан, ягаавтар, заримдаа цагаандуу байж болно. Цэцэг нь гуурсан хэлбэртэй бөгөөд энэ ургамлыг таних нэг чухал шинж юм.
Цацагт бэрээмэг нь хадархаг энгэр, хайргархаг газар, чулуурхаг хөрс, хуурай задгай говийн орчинд ургадаг. Ийм газар нь хөрсний чийг багатай, нар салхинд ил, өдөр шөнийн температурын хэлбэлзэл ихтэй байдаг.
Энэ ургамал нь говийн хатуу ширүүн нөхцөлд сайн дасан зохицсон. Намхан ургах хэлбэр нь хүчтэй салхинаас хамгаалдаг. Өтгөн үсэрхэг гадаргуу нь халуун, хуурайшилтаас хамгаалж, усны ууршилтыг багасгадаг. Жижиг навч нь ус багатай орчинд амьдрахад тусалдаг.
Цацагт бэрээмэг нь говийн ургамлын олон янз байдлын нэг хэсэг юм. Хэмжээгээр жижиг, анзаарагдахгүй өнгөрөх нь элбэг боловч Монголын говийн өвөрмөц ургамлын аймагт чухал байр суурьтай.
Ийм жижиг говийн ургамлууд нь хөрсийг тогтоон барих, жижиг шавжид орчин бүрдүүлэх, хадархаг болон хайргархаг газрын байгалийн үнэ цэнийг нэмэгдүүлэхэд тусалдаг. Мөн ус багатай, эрс тэс цаг агаарт ургамал хэрхэн амьдрах чадвартайг харуулдаг.
Цацагт бэрээмгийг хамгаалах нь чухал. Учир нь говийн ургамал удаан ургадаг бөгөөд амьдрах орчин нь амархан эвдэрдэг. Гол аюулд уул уурхай, зам барилга, малын хэт бэлчээрлэлт, гишгэгдэл болон амьдрах орчны эвдрэл орж болно. Энэ ургамлыг хамгаалах нь олон ховор ургамал, амьтан амьдардаг говийн эмзэг байгалийн орчныг хамгаалах ач холбогдолтой юм.
Зургийн цомог
